دستور العمل نحوه برخورد با گله هاي مشكوك و آلوده به آنفلوانز
دستور العمل نحوه برخورد با گله هاي مشكوك و آلوده به آنفلوانزاي فوق حاد طيور (H5,H7 )
لف: تعاريف
1- واحد مشكوك:
واحد مشكوك به واحدي اطلاق ميگردد كه داراي علائم ذيل باشد.
1-1. انتشار ناگهاني بيماري در گله
2-1. بيحالي شديد، پژمردگي و دور هم جمع شدن گله
3-1. كاهش شديد مصرف دان
4-1. افت ناگهاني و شديد توليد روزانه
5-1. شروع ناگهاني تلفات با روند افزايشي روزانه (در گله گوشتي تلفات بيش از 3%روزانه)
در اين صورت لازم است اداره كل دامپزشكي استان نسبت به گزارش و نمونه برداري و ارسال آن به سازمان دامپزشكي اقدام و عمليات بهداشتي – قرنطينه اي را برابر دستورالعمل هاي ارسالي اقدام نمايند.
2- كانون آلوده
كانون آلوده به كانوني اطلاق ميگردد كه نمونه هاي ارسالي با يكي از آزمايشات ذيل مورد تأييد قرار گيرد
1-2. جداسازي ويروس
2-2RT-PCR .
3-2 . HI در صورت لزوم با دو نوبت نمونه گيري و آزمايش سرمي با فاصله 14-10 روز
بديهي است در اولين كانون، جداسازي ويروس ضروري است و در موارد بعدي كانون، مثبت بودن در RT-PCR يا HI كفايت ميكند
3- منطقه آلوده
به منطقه اي اطلاق ميگردد كه حداقل يك كانون آلوده به تشخيص قطعي رسيده باشد در صورتيكه مرغداريهاي موجود (طيور صنعتي، سنتي) در اين منطقه دچار تلفات فزاينده و يا افت توليد ناگهاني باشد. بدون انجام آزمايشات مربوطه همراه با نمونه گيري تا شعاع 1 كيلومتري معدوم و تا شعاع 5 كيلومتري قرنطينه و در صورت وجود علائم معدوم خواهند شد و منطقه آلوده اعلام ميگردد .بديهي است در مرغداريها تا شعاع فوق بسته به شرايط نسبت به تخليه يا معدوم سازي اقدام ميگردد.
ب: اصول كلي
1- تشكيل اكيپ مراقبت فعال يا بيماريابي شامل دكتر دامپزشك و كاردان دامپزشك جهت بررسي و مراقبت بيماري و اخذ نمونه
2- تشكيل اكيپ امحاء و معدوم سازي ويژه در هر شهرستان شامل دكتر دامپزشك، كاردان دامپزشك و چند كارگر( ترجيحاً از كارگرهاي همان مرغداري بكار گرفته شوند)
3- تجهيز اكيپ مراقبت و امحاء و معدوم سازي به وسائل ايمني شخصي از قبيل ماسك، عينك، چكمه، كلاه، لباس و ...)
4- توقف وسائط نقليه در 500 متري كانون بيماري
5- قرنطينه كامل فارم و منع خروج از فارم بدون مجوز دكتر دامپزشك اكيپ امحاء و معدوم سازي
6- منع ورود افراد متفرقه به فارم
7- نصب تابلوي "منطقه مشكوك به آلودگي با ويروس آنفلوانزاي مرغي" درموارد مشكوك و نصب تابلوي " منطقه آلوده به ويروس آنفلوانزاي مرغي" در موارد تأييد شده در فاصله 500 و 100 متري جاده منتهي به مرغداري و همچنين نصب تابلو مبني بر "واحد تحت كنترل قرنطينه " در درب ورودي به مرغداري
8- معدوم و امحاء طيور گله آلوده، ضايعات و دان مصرفي در محوطه فارم و در عمق حداقل 5/2 متري سطح زمين و حداقل يك متر بالاتر از سطح آب زيرزميني بايد باشد
9-سطح بستر قبل از سوزاندن يا كمپوست كردن، بايد ضدعفوني شود
10- ويروس آنفلوانزا نسبت به بسياري از ضدعفوني كننده ها خصوصاً نسبت به تركيبات پراكسيد ، فنلي، تركيبات چهارتايي، گلوتارآلدئيدها و مواد قليايي حساس است. كه بسته به موارد مصرف انتخاب گردد.
11 - جلوگيري از جوجه ريزي تا شعاع 5 كيلومتري از مركز كانون آلوده تا اطلاع ثانويه و رفع ممنوعيت كانون
ج:آمادگي قبل از وقوع بيماري:
1- تمام مواد و وسايل لازم بويژه وسائل حفاظت شخصي از قبيل لباس سراسري، ماسك مخصوص، وسائل حفاظت چشم، دستكش و چكمه لاستيكي (يا پوشش پلاستيكي براي كفش) بايد از قبل آماده باشد.
2- تهيه مواد ضدعفوني كننده مؤثر
3- نيروي انساني آموزش ديده در حداقل ممكن (از ورود افراد متفرقه به محوطه عمليات جلوگيري شود)
د: شيوه هاي اجرايي حذف گله آلوده:
1- ابتدا با شيوه مناسب بايد كليه طيور موجود را حتي المقدور در داخل سالن از بين برد. شيوه كشتن طيور با توجه به تعداد موجود گله صورت ميگيرد. در مورد طيور بومي و تعداد كم با جابجايي گردن ميتوان پرنده ها را كشت. در مقياس بيشتر ميتوان از گاز CO2 و يا گاز خروجي از موتورهاي احتراقي و همچنين از فنوباربيتال سديم استفاده كرد.
2- استفاده از گاز فرمالين پرمنگنات به نسبت 1:2 (20گرم پر منگنات + 40 سي سي فرمالين) همزمان با افزايش دماي سالن و جمع كردن جوجه ها در محوطه محدود داخل سالن اقدام گردد.
- گاز CO2 به ميزان 5/17 كيلوگرم در يكهزار متر مكعب در مدت زمان 30 دقيقه محيط را اشباع و در مدت زمان 15 دقيقه مرگ براي طيور اتفاق مي افتد
- فنوباربيتال سديم (80 ميلي گرم در 55 ميلي ليتر) در طي چهار ساعت باعث عدم هوشياري شده و با قرار دادن در كيسه هاي پلاستيكي خفه ميشوند.
3- در حين كشتار گله بمنظور جلوگيري از پراكنده شدن ضايعات، تمام درها و پنجره ها بايد مسدود و تهويه ها خاموش شود.
4- از دسترسي پرندگان وحشي و جانوران موذي و همچنين حيواناتي نظير سگ و گربه و ... در حين عمليات به فارم بايد جلوگيري شود.
5- از بين بردن مؤثر و فوري كليه موادي كه قابل ضدعفوني كردن نيستند از قبيل پرنده هاي مرده، تخم مرغ، بستر، كود، لاشه هاي تازه و منجمد، ابزار وسايل پس از قرار دادن آنها در كيسه هاي پلاستيكي غير قابل نفوذ ضروري است.
6- از بين بردن ضايعات با شيوه هاي دفن كردن، كمپوست كردن و يا سوزاندن صورت ميگيرد. بهترين شيوه براي كود و بستر و دان كمپوست كردن بهمراه هيدروكسيد كلسيم (آهك زنده) است فبل از جابجايي كود و دان جهت كمپوست يا دفن كردن بايد سطح بستر را ضدعفوني و آنها را در كيسه هاي پلاستيكي غير قابل نفوذ قرار داد.
ارزانترين شيوه براي معدوم نمودن و امحاء لاشه طيور و دفن كردن آنها پس از قرار دادن در كيسه پلاستيكي غير قابل نفوذ فاصله در عمق حداقل 5/2 متري از سطح زمين و حداقل يك متر بالاتر از سطح آب ميباشد در اين خصوص حداقل حمل و نقل بايد انجام شده و در نزديكترين فاصله به آشيانه ها در داخل مرغداري دفن شوند.. بديهي است براي لايه زير لاشه ها و لايه روي لاشه ها از آهك زنده استفاده ميشود. بعد از دفن يا كمپوست مواد دفعي بايد بگونه اي پوشانده شوند كه هيچ حيواني اعم از پرندگان و سگ و ... به آن دسترسي نداشته باشد. در صورت امكان سوزاندن لاشه ها در گودالهاي حفر شده صورت گيرد.
7- بستر و دان كمپوست شده حداقل تا 60 روز و لاشه هاي دفن شده حداقل 4 ماه دستكاري نشود.
8- پس از دفن لاشه ها و ساير وسايل غير قابل ضدعفوني مثل لوازم كاغذي و چوبي، و نيز كمپوست كردن بستر، شستشو و ضدعفوني كردن ساختمان و وسائل موجود با ضدعفوني كننده هاي وسيع الطيف مؤثر الزامي است قبل از ضدعفوني كردن، برس زدن، شستشو با مواد پاك كننده بمنظور حذف مواد آلي از سطوح آشيانه، لوازم وسائط نقليه بايد انجام شود. توجه ويژه اي به رفع آلودگي سالن از بستر مبذول گردد. بخاطر داشته باشيد كه ويروس آنفلوانزا 35 روز در 4 درجه سانتيگراد و 104 روز در كود زنده ميماند.
9- ويروس آنفلوانزا ممكن است از طريق لباس، كفش، قفس حمل طيور، شانه تخم مرغ، كيسه دان منتقل شود لذا 0وسائل فوق بايد ضدعفوني شود و در صورتيكه قابل ضدعفوني نيست معدوم شود استفاده از ضدعفوني كننده هاي مؤثر بشكل آئروسل بويژه براي ضدعفوني كردن هواكش ها و ابزارهاي مشابه مناسب است براي ضدعفوني كردن لوازم برقي بايد از گاز فرمالدئيد استفاده شود.
و: ساير اقدامات:
- اكيپ مذكور بايد از وسائل محافظت كننده مثل ماسك هاي تنفسي، عينك، لباس سرتاسري، دستكش و چكمه لاستيكي استفاده كند و لوازم و وسائل در صورت آلودگي شديد معدوم شوند در غير اينصورت در پايان عمليات ضدعفوني شود.
- تعويض كامل پوشش كليه افراد اعم از پرسنل اكيپ، پرسنل فارم در محل فارم همراه با شستشوي مناطقي از بدن كه فاقد پوشش ميباشد با آب و مواد ضدعفوني و پاك كننده و دوش گرفتن افراد مزبور در اولين فرصت
- ضدعفوني وسيله نقليه مرغدار- اكيپ و ...
- ضدعفوني خانه هاي كارگري، دفتر فارم و ...
- تهيه صورتجلسه مربوط به معدوم سازي و دفع لاشه و ضايعات آن بطور كامل
- اخذ تعهد كتبي مبني بر عدم تماس كليه افراديكه در تماس با فارم آلوده بوده اند حداقل بمدت 3 روز با كليه واحدهاي غير آلوده مرتبط با صنعت طيور
لف: تعاريف
1- واحد مشكوك:
واحد مشكوك به واحدي اطلاق ميگردد كه داراي علائم ذيل باشد.
1-1. انتشار ناگهاني بيماري در گله
2-1. بيحالي شديد، پژمردگي و دور هم جمع شدن گله
3-1. كاهش شديد مصرف دان
4-1. افت ناگهاني و شديد توليد روزانه
5-1. شروع ناگهاني تلفات با روند افزايشي روزانه (در گله گوشتي تلفات بيش از 3%روزانه)
در اين صورت لازم است اداره كل دامپزشكي استان نسبت به گزارش و نمونه برداري و ارسال آن به سازمان دامپزشكي اقدام و عمليات بهداشتي – قرنطينه اي را برابر دستورالعمل هاي ارسالي اقدام نمايند.
2- كانون آلوده
كانون آلوده به كانوني اطلاق ميگردد كه نمونه هاي ارسالي با يكي از آزمايشات ذيل مورد تأييد قرار گيرد
1-2. جداسازي ويروس
2-2RT-PCR .
3-2 . HI در صورت لزوم با دو نوبت نمونه گيري و آزمايش سرمي با فاصله 14-10 روز
بديهي است در اولين كانون، جداسازي ويروس ضروري است و در موارد بعدي كانون، مثبت بودن در RT-PCR يا HI كفايت ميكند
3- منطقه آلوده
به منطقه اي اطلاق ميگردد كه حداقل يك كانون آلوده به تشخيص قطعي رسيده باشد در صورتيكه مرغداريهاي موجود (طيور صنعتي، سنتي) در اين منطقه دچار تلفات فزاينده و يا افت توليد ناگهاني باشد. بدون انجام آزمايشات مربوطه همراه با نمونه گيري تا شعاع 1 كيلومتري معدوم و تا شعاع 5 كيلومتري قرنطينه و در صورت وجود علائم معدوم خواهند شد و منطقه آلوده اعلام ميگردد .بديهي است در مرغداريها تا شعاع فوق بسته به شرايط نسبت به تخليه يا معدوم سازي اقدام ميگردد.
ب: اصول كلي
1- تشكيل اكيپ مراقبت فعال يا بيماريابي شامل دكتر دامپزشك و كاردان دامپزشك جهت بررسي و مراقبت بيماري و اخذ نمونه
2- تشكيل اكيپ امحاء و معدوم سازي ويژه در هر شهرستان شامل دكتر دامپزشك، كاردان دامپزشك و چند كارگر( ترجيحاً از كارگرهاي همان مرغداري بكار گرفته شوند)
3- تجهيز اكيپ مراقبت و امحاء و معدوم سازي به وسائل ايمني شخصي از قبيل ماسك، عينك، چكمه، كلاه، لباس و ...)
4- توقف وسائط نقليه در 500 متري كانون بيماري
5- قرنطينه كامل فارم و منع خروج از فارم بدون مجوز دكتر دامپزشك اكيپ امحاء و معدوم سازي
6- منع ورود افراد متفرقه به فارم
7- نصب تابلوي "منطقه مشكوك به آلودگي با ويروس آنفلوانزاي مرغي" درموارد مشكوك و نصب تابلوي " منطقه آلوده به ويروس آنفلوانزاي مرغي" در موارد تأييد شده در فاصله 500 و 100 متري جاده منتهي به مرغداري و همچنين نصب تابلو مبني بر "واحد تحت كنترل قرنطينه " در درب ورودي به مرغداري
8- معدوم و امحاء طيور گله آلوده، ضايعات و دان مصرفي در محوطه فارم و در عمق حداقل 5/2 متري سطح زمين و حداقل يك متر بالاتر از سطح آب زيرزميني بايد باشد
9-سطح بستر قبل از سوزاندن يا كمپوست كردن، بايد ضدعفوني شود
10- ويروس آنفلوانزا نسبت به بسياري از ضدعفوني كننده ها خصوصاً نسبت به تركيبات پراكسيد ، فنلي، تركيبات چهارتايي، گلوتارآلدئيدها و مواد قليايي حساس است. كه بسته به موارد مصرف انتخاب گردد.
11 - جلوگيري از جوجه ريزي تا شعاع 5 كيلومتري از مركز كانون آلوده تا اطلاع ثانويه و رفع ممنوعيت كانون
ج:آمادگي قبل از وقوع بيماري:
1- تمام مواد و وسايل لازم بويژه وسائل حفاظت شخصي از قبيل لباس سراسري، ماسك مخصوص، وسائل حفاظت چشم، دستكش و چكمه لاستيكي (يا پوشش پلاستيكي براي كفش) بايد از قبل آماده باشد.
2- تهيه مواد ضدعفوني كننده مؤثر
3- نيروي انساني آموزش ديده در حداقل ممكن (از ورود افراد متفرقه به محوطه عمليات جلوگيري شود)
د: شيوه هاي اجرايي حذف گله آلوده:
1- ابتدا با شيوه مناسب بايد كليه طيور موجود را حتي المقدور در داخل سالن از بين برد. شيوه كشتن طيور با توجه به تعداد موجود گله صورت ميگيرد. در مورد طيور بومي و تعداد كم با جابجايي گردن ميتوان پرنده ها را كشت. در مقياس بيشتر ميتوان از گاز CO2 و يا گاز خروجي از موتورهاي احتراقي و همچنين از فنوباربيتال سديم استفاده كرد.
2- استفاده از گاز فرمالين پرمنگنات به نسبت 1:2 (20گرم پر منگنات + 40 سي سي فرمالين) همزمان با افزايش دماي سالن و جمع كردن جوجه ها در محوطه محدود داخل سالن اقدام گردد.
- گاز CO2 به ميزان 5/17 كيلوگرم در يكهزار متر مكعب در مدت زمان 30 دقيقه محيط را اشباع و در مدت زمان 15 دقيقه مرگ براي طيور اتفاق مي افتد
- فنوباربيتال سديم (80 ميلي گرم در 55 ميلي ليتر) در طي چهار ساعت باعث عدم هوشياري شده و با قرار دادن در كيسه هاي پلاستيكي خفه ميشوند.
3- در حين كشتار گله بمنظور جلوگيري از پراكنده شدن ضايعات، تمام درها و پنجره ها بايد مسدود و تهويه ها خاموش شود.
4- از دسترسي پرندگان وحشي و جانوران موذي و همچنين حيواناتي نظير سگ و گربه و ... در حين عمليات به فارم بايد جلوگيري شود.
5- از بين بردن مؤثر و فوري كليه موادي كه قابل ضدعفوني كردن نيستند از قبيل پرنده هاي مرده، تخم مرغ، بستر، كود، لاشه هاي تازه و منجمد، ابزار وسايل پس از قرار دادن آنها در كيسه هاي پلاستيكي غير قابل نفوذ ضروري است.
6- از بين بردن ضايعات با شيوه هاي دفن كردن، كمپوست كردن و يا سوزاندن صورت ميگيرد. بهترين شيوه براي كود و بستر و دان كمپوست كردن بهمراه هيدروكسيد كلسيم (آهك زنده) است فبل از جابجايي كود و دان جهت كمپوست يا دفن كردن بايد سطح بستر را ضدعفوني و آنها را در كيسه هاي پلاستيكي غير قابل نفوذ قرار داد.
ارزانترين شيوه براي معدوم نمودن و امحاء لاشه طيور و دفن كردن آنها پس از قرار دادن در كيسه پلاستيكي غير قابل نفوذ فاصله در عمق حداقل 5/2 متري از سطح زمين و حداقل يك متر بالاتر از سطح آب ميباشد در اين خصوص حداقل حمل و نقل بايد انجام شده و در نزديكترين فاصله به آشيانه ها در داخل مرغداري دفن شوند.. بديهي است براي لايه زير لاشه ها و لايه روي لاشه ها از آهك زنده استفاده ميشود. بعد از دفن يا كمپوست مواد دفعي بايد بگونه اي پوشانده شوند كه هيچ حيواني اعم از پرندگان و سگ و ... به آن دسترسي نداشته باشد. در صورت امكان سوزاندن لاشه ها در گودالهاي حفر شده صورت گيرد.
7- بستر و دان كمپوست شده حداقل تا 60 روز و لاشه هاي دفن شده حداقل 4 ماه دستكاري نشود.
8- پس از دفن لاشه ها و ساير وسايل غير قابل ضدعفوني مثل لوازم كاغذي و چوبي، و نيز كمپوست كردن بستر، شستشو و ضدعفوني كردن ساختمان و وسائل موجود با ضدعفوني كننده هاي وسيع الطيف مؤثر الزامي است قبل از ضدعفوني كردن، برس زدن، شستشو با مواد پاك كننده بمنظور حذف مواد آلي از سطوح آشيانه، لوازم وسائط نقليه بايد انجام شود. توجه ويژه اي به رفع آلودگي سالن از بستر مبذول گردد. بخاطر داشته باشيد كه ويروس آنفلوانزا 35 روز در 4 درجه سانتيگراد و 104 روز در كود زنده ميماند.
9- ويروس آنفلوانزا ممكن است از طريق لباس، كفش، قفس حمل طيور، شانه تخم مرغ، كيسه دان منتقل شود لذا 0وسائل فوق بايد ضدعفوني شود و در صورتيكه قابل ضدعفوني نيست معدوم شود استفاده از ضدعفوني كننده هاي مؤثر بشكل آئروسل بويژه براي ضدعفوني كردن هواكش ها و ابزارهاي مشابه مناسب است براي ضدعفوني كردن لوازم برقي بايد از گاز فرمالدئيد استفاده شود.
و: ساير اقدامات:
- اكيپ مذكور بايد از وسائل محافظت كننده مثل ماسك هاي تنفسي، عينك، لباس سرتاسري، دستكش و چكمه لاستيكي استفاده كند و لوازم و وسائل در صورت آلودگي شديد معدوم شوند در غير اينصورت در پايان عمليات ضدعفوني شود.
- تعويض كامل پوشش كليه افراد اعم از پرسنل اكيپ، پرسنل فارم در محل فارم همراه با شستشوي مناطقي از بدن كه فاقد پوشش ميباشد با آب و مواد ضدعفوني و پاك كننده و دوش گرفتن افراد مزبور در اولين فرصت
- ضدعفوني وسيله نقليه مرغدار- اكيپ و ...
- ضدعفوني خانه هاي كارگري، دفتر فارم و ...
- تهيه صورتجلسه مربوط به معدوم سازي و دفع لاشه و ضايعات آن بطور كامل
- اخذ تعهد كتبي مبني بر عدم تماس كليه افراديكه در تماس با فارم آلوده بوده اند حداقل بمدت 3 روز با كليه واحدهاي غير آلوده مرتبط با صنعت طيور
+ نوشته شده در ساعت توسط MMD bostani
|